همایش و رویدادهای شهرسازی

آرشیو

پیشنهادات ویژه شهرسازی آنلاین

  • Email: Shahrsazionline@Gmail.com
  • Telegram: @shahrsazi0nline
  • Soroush: @shahrsazi0nline
  • Instagram : shahrsazionline.ir

شهر تاریخی قلعه تل – خوزستان

شهر تاریخی قلعه‌تُل یکی از شهرهای لرنشین استان خوزستان است و در بخش مرکزی شهرستان باغ‌ملک قرار دارد.

این شهر از قدیم مرکز دهستان قلعه تل و محل آمد و رفت ساکنان اطراف و تأمین خدمات اولیه روستاهای این دهستان بوده‌است.

سکونت در شهر قلعه تل با استناد آثار تاریخی بدست آمده در نشستگاه آن به گذشته‌ای بسیار دور در دوره حاکمیت پادشاهی عیلام باز می‌گردد.

این پادشاهی که در حدود ۵۰۰۰ سال پیش در پهنه‌ای از جنوب غرب و غرب ایران کنونی وجود داشت از چندین شهر و ناحیه مهم تشکیل می‌شد که معروف‌ترین آنها آنزان یا آنشان بود که گمان بر این است منطبق بر منطقه اطراف شهر ایذه کنونی است.

اهمیت این شهر و نزدیکی شهر کنونی قلعه‌تل با آن و نیز احتمال عبور کاروان‌های بین شهر آنزان و شوش از مسیر میانکوهی منطبق بر دشت قلعه تل بر احتمال رونق حیات این شهر در روزگار عیلامیان می‌افزاید.

از آثار عیلامی کشف شده در این شهر، دو سنگ بزرگ است که سال‌ها پیش هنگام حفر زمین برای ساخت و ساز، از زمین بیرون آورده شدند.

یکی از این سنگ‌ها پایه ستون و دیگری سنگی منقوش به پیکره چهار نفر است که دو نفر روبروی دو نفر دیگر دست به سینه ایستاده‌اند.

گذشته از این وجود منابع آب و خاک مناسب برای کشاورزی و مراتع وسیع و غنی در کوه‌های اطراف قلعه تل، وجود جمعیت یکجانشین و کوچ‌نشین در این منطقه را محتمل می‌سازد.

علاوه بر سابقه حیات دیرین در قلعه‌تل که عمدتاً با هاله‌ای از ابهام همراه است، بخش دیگری از سابقه حیات شهر قلعه تل که از آن زمان تا کنون استمرار دارد، به دوره قاجاریه و اندکی قبل از آن باز می‌گردد.

این حیات دارای نماینده‌ای پابرجاست که روی تپه‌ای مشرف به دشت و رودخانه جاری در پای آن به شکل قلعه‌ای پر هیبت ولی رنگ و رو باخته خود نمایی می‌کند. این قلعه توسط محمد تقی خان بختیاری ساخته شد.

از این قلعه برای فرماندهی قشون استفاده می‌شد. وصف این قلعه و حیات اجتماعی درون و بیرون آن که نشانی از سکونت در این شهر را به همراه دارد، در سفرنامه سر هنری لایارد (شهروند انگلیسی) آمده‌است. در این سفرنامه تنها اشاره اندکی به جمعیت ساکن در خارج قلعه که باید افراد غیر مرتبط با خاندان خان باشند، شد.

شهر قلعه‌تل نخست در اطراف تپه‌ای بنا شده که زیر بنای قلعه موجود شهر است. این قلعه بر روی تپه‌ای طبیعی قرار دارد که بر اساس گفته‌ها بخشی از ارتفاع آن بصورت مصنوعی ایجاد شده‌است.

قلعه دارای چهار برج و به شکل مربع ساخته شده و در یکی از زاویه‌های آن یک عمارت چهار ضلعی احداث شده بود که در طبقه فوقانی آن “لامردون” و یا مهمان خانه قرار داشت. در طبقه تحتانی راهرو مسقف طویلی این ساختمان را به محوطه مرکزی قلعه متصل می‌ساخت. قلعه دارای دو حیاط بود که قسمت بیرونی جهت میهمانان و مستخدمین و گارد محافظ و قسمت داخلی مخصوص خانواده خان شامل خانواده محمد تقی خان و برادرش آکلب‌علی بود.

قلعه بلندترین نقطه و گویاترین نشانه شهر برای تازه‌واردان به شهر یا مسافرانی است که از مسیر ارتباطی اهواز به اصفهان عبور می‌کنند. در پای این قلعه رودخانه‌ای وجود دارد که آب چشمه‌هایی را به رودخانه گلال انتقال می‌دهد. این رودخانه منبع تأمین آب اراضی فراوانی در قلعه تل و بوگری است که عمدتاً زیر کشت صیفی‌جات و برنج هستند. روستای بوگری که اینک به شهر قلعه تل بسیار نزدیک شده یکی از نقاط سرسبز و خوش عطر دشت قلعه‌تل است. یکی از چشمه‌های مسدود شده در پای این قلعه از قدیم مهمترین منبع تأمین آب ساکنان بود که تا مدت‌ها آب پاک و گوارایی داشت.

شهر قلعه‌تل در شرق اهواز و در سمت راست جاده ارتباطی اهواز ـ (هفتکل) ـ باغملک ـ ایذه ـ اصفهان، پس از عبور از شهر باغ‌ملک قرار دارد.

شهر تاریخی قلعه تل، میراث تاریخی عیلامیان است و در گوشه گوشه مساحت ۸/۶ کیلومتری خود بناهایی از دوران‌های مختلف تاریخی را جای داده است. از عیلامیان و ساسانیان گرفته تا قاجار.

نکاتی که باید بدانید !

  • - فایل هایی که برای دانلود قرار داده می شوند با لینک مستقیم از دیتا سنتر ملی می باشند. - شهرسازی آنلاین صحت فایل را تایید می نماید. - اگر پستی دارای پیش نمایش می باشد این به معنی نمایش فایل قبل از دانلود است. - در صورت هر گونه مشکلی با فایل های دانلود حتما از طریق فرم تماس ما را مطلع کنید تا مشکل بر طرف شود. - پست هایی که دارای حجم فایل نیستند یعنی لینک دانلود ندارند.

دیدگاه ها

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد

مطالب زیر رو به شما پیشنهاد می کنم ;)

one script

سیر تاریخی مدیریت شهری در ایران

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ آذر ۲۴, ۱۳۹۲ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است در دوران مادها ، شهرها بیشتر کارکردی نظامی و سیاسی داشتند . در آن دوران ساختار اقتصادی – اجتماعی کشور چندان تکامل پیدا نکرده بود، ...
one script

سیر تاریخی مشارکت مردمی درایران

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ آذر ۲۳, ۱۳۹۲ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است لشکر کشیها، فتوحات و پیروزی هایی که در تاریخ ایران به ثبت رسیده است و با همکاری تنگاتنگ و عبرت آموزی که مردم این کشور ...
هویت تاریخی شیراز

هویت تاریخی شیراز

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ آذر ۱۶, ۱۳۹۲ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است مدیرکل راه و شهرسازی فارس گفت: شیراز داری هویت شهری و تاریخی است که به آهستگی به شهری با قدمت پایین تبدیل می‌شود. هوشنگ عشایری ...
تخریب قلب تاریخی اصفهان

تخریب قلب تاریخی اصفهان

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ تیر ۲۳, ۱۳۹۲ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است یک عضو شورای شهر اصفهان گفت: اگر احداث و سیاست‌های اجرایی در خصوص میدان امام علی‌(ع) به درستی انجام شود، منطقه و قلب تاریخی اصفهان ...
بافت تاریخی یزد درآمدزا است

بافت تاریخی یزد درآمدزا است

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ تیر ۵, ۱۳۹۲ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است ماجرا از اجرای طرح تبدیل اماکن مقدس شهرهای مختلف کشور به قطب‌های فرهنگی آغاز شد؛ اقدامی که متولیان امامزاده جعفر در یزد پیشتاز انجام آن ...
ضرورت ثبت جهانی بافت تاریخی یزد

ضرورت ثبت جهانی بافت تاریخی یزد

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ اردیبهشت ۲۶, ۱۳۹۲ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است معاون علوم سازمان بین المللی یونسکو، ثبت جهانی بافت تاریخی یزد به عنوان بافتی زنده و پویا را ضروری دانست. گرتچن کالونچی در جلسه بررسی ...