شهرسازی آنلاین

|

پایگاه تخصصی شهرسازی ایران

فروشگاه
فــــــایل
شهرسازی

همایش و رویدادهای شهرسازی

آرشیو

پیشنهادات ویژه شهرسازی آنلاین

  • Email: ShahrsaziOnline@Gmail.com
  • Telegram: @shahrsazi0nline
  • Bisphone: Shahrsazionline
  • Soroush: @shahrsazionline
  • Payamak (iran): 30007546323232
  • line: 0935-1373772

کودکان؛ فراموش شدگان فضای شهری

نادیده گرفتن عادتمان شده است، حتی اگر پای کودکانمان در میان باشد، چون کودکان زبان اعتراض ندارند. این روز‌ها که زندگی آپارتمان نشینی بچه‌ها را همچون زندانیانی در قفس محبوس کرده است و دیگر فضایی را برای بازی در کوچه و حیاط یافت نمی‌کنند، باید برای شهرزادگان کوچکی که ناتوان از دفاع حقوق خود هستند، فضاهایی ویژه همچون پارک‌ها و بوستان‌های ایمن و سالم را برای تفریح و بازی در نظر گرفت. اکثر کار‌شناسان شهری اظهار میدارند که شهر باید انسان محور باشد. کودک جزیی از جامعه انسانی شهرنشین و توجه به او از اصول شهرنشینی است. اما همچنان این جملات شعاری است و حضور این شهروندان کوچک در شهرهای ما چندان جدی گرفته نمی‌شوند و متأسفانه در حوزه ضوابط و مقررات معماری و شهرسازی نیز نتوانسته‌ایم آنچنان که لازم بوده، اقدام کنیم.
در شهرسازی سنتی ما به دلیل هویت‌مندی و احساس تعلق ساکنان به فضا، کودکان به راحتی می‌توانستند فضای مورد نیاز خود را برای بازی بیابند. کودک و کودکی معنایی دیگر داشت. آن روز‌ها، کودکان را از طبیعت که جزئی از آنند جدا نمی‌کردند و کسانی از ارگان‌ها، شبانه، باغ‌های سیب‌ و گلابی را که سال‌های سال با سخاوتی شگرف دور و بر خود را معطر و هوا را تلطیف می‌کردند و برای تفریح و گذراندن اوقات فراغت کودکان آغوش گشوده بودند، نابود نمی‌کردند. اما امروزه محدودیت‌های فضایی و تغییر شیوه زندگی موجب شده تا روش بازی کودکان کاملاً متفاوت از نسل قبل شود. طراحی شهرهای ما حتی برای زندگی روزمره بزرگسالان سالم نیز به سختی جوابگوست؛ تا چه رسد به کودکان که به دلیل شرایط سنی، جسمی و روحی ویژه، تفاوت‌های آشکاری با سایر شهروندان دارند!
رشد شخصیت از تولد آغاز می‌‏شد و بازی در آن نقش مهمی دارد. کودکان در حین بازی، احساس‏‌ها، آرزو‌ها، رؤیا‌ها و تخیلات خود را بروز می‌‏دهند. همچنین، ترس‏های پنهانی، تنش‏های عصبی و تردیدهای خود را در عمل بیان می‌‏کنند. این روند جداسازی با نیازهای کودکان همخوانی ندارد. کودک در تماس و برخورد با بزرگتر‌ها و غریبه‏‌ها و غیر همجنس خود، فعال‌تر و مسئول‏‌تر شده، دانش و تجربه بیشتری می‌‏اندوزد.
بیشتر اماکن مسکونی و بویژه آپارتمان‏های مجتمع‏‌های بزرگ امروزی ما فاقد فضای بازی کودک هستند و در عین حال از طبیعت سرشار از هیجان که مطلوب کودکان است و برای رشد و سلامت جان و تن ضرورت دارد، دور افتاده‏‌اند. کودک در توالی زمان و مکان است که دارای هویت و شخصیت می‌‏شود. حال اگر این کمبودهای کلی در ارتباط با نیازهای کودکان در طراحی خانه‏‌ها، برطرف نشود، دست‌کم باید در طراحی فضاهای محله‌‏ای به خدمات عمومی، محوطه سازی، وسایل بازی و تفریح کودکان توجه شود. زیرا بازی، طبیعی‌ترین شکل تمایل کودک برای تماس و برخورد با دنیای اطرافش است.
اکثر کلانشهرهای ما از جمله تهران، اصفهان، کرج و… با دارا بودن جمعیتی میلیونی از کمبود فضاهای تفریحی و سرگرمی رنج می‌برند و در این میان، کودکان با کمترین سرانه موجود، دوران شاد کودکی خود را در محدودیت می‌گذرانند. با توجه به اینکه اغلب شهروندان ناچارند برای بهره‌مندی از امکانات تفریحی و سرگرمی مناسب و ایمن‌، مسافت‌های طولانی را در این شهرهای بزرگ بپیمایند، مدیران و مسئولان این شهر‌ها با افتخار خبر از افتتاح بزرگ‌ترین شهربازی‌های طبقاتی و مدرن کشور با سرمایه‌گذاری بخش خصوصی را می‌دهند. غافل از اینکه آن‌ها خود مسبب اصلی انتقال شهروندان خردسال از فضای بسته آپارتمان به فضاهای سرپوشیده مدرن دیگر هستند.
گویی آن‌ها ترجیح می‌دهند به جای اختصاص این زمین‌ها به فضای بازی، با تغییر کاربری اراضی، برج‌های تجاری چند طبقه سودآور در آن‌ها بنا کنند و جهت خالی نبودن عریضه، طبقه انتهای این بنا‌ها را (که معمولا از مرغوبیت تجاری کمتری برخوردار است) با افتخار به کودکان جهت انجام بازی‌های مصنوعی اختصاص دهند. پس این کودکان کجا گروه تشکیل دهند؟ کجا قایم شوند؟ و در چه مکان مناسب و راحتی اسرارشان را به هم بگویند؟

کودکان بنا به اقتضای سنشان باید امکانات فراز و نشیب را در اختیار داشته باشند. باید بتوانند در خاک غلت بزنند و سرما و گرما را احساس کنند. سایه و نور را و همچنین فصل‏‌ها و به طور کلی توالی زمان را درک کنند. این‌ها همه واقعیت‏های بنیادی اما تلخی است که با وجود این همه پتانسیل‌ و زمین‌های سبز و باز شهری برای احداث زمین‌ بازی ایمن، در مورد کودکان نادیده گرفته می‌شود.
از سوی دیگر، به دلیل آثار مخرب پارک‌های سرپوشیده از جمله سروصدای بیش از اندازه، عدم فضای کافی برای دویدن و فعالیت فیزیکی، عدم تهویه مناسب، بازی‌های خشن کامپیوتری و از همه مهم‌تر مصنوعی بودن هیجانات ایجاد شده در کودکان به دلیل دوری از فضای باز طبیعی و نزدیکی فست فود‌ها به محیط بازی کودکان، اکثر خانواده‌ها ترجیح می‌دهند که از فضای ساده پارک‌ها و بوستان‌ها برای تفریح کودکان استفاده کنند که متأسفانه قریب به اتفاق شهر‌ها در این زمینه بسیار فقیر هستند. البته در طول سال‌های گذشته با توسعه و بهسازی فضای بازی کودکان در پارک‌ها و بوستان‌ها بخش اندکی از این کمبود‌ها مرتفع شده است اما هنوز هم توجه ویژه به کودکان و فضاهای مربوط به آن‌ها امری اجتناب ناپذیر است.
شایان ذکر است که تنها ساخت بوستان‌ها و قرارگیری تعدادی وسایل بازی در آن‌ها کافی نیست. زیرا وسایل بازی و اخیراً کف‌پوش‌های اسفنجی به کار رفته در پارک‌ها به دلیل شرایط آب و هوا و استفاده‌های مکرر نیازمند تعمیر و نگهداری هستند که متأسفانه هیچ‌گونه نظارت و رسیدگی از سوی مسوولین بر این گونه مسائل اعمال نمی‌شود. حتی در بعضی موارد نیز دیده می‌شود که کودکان به دلایلی ازجمله؛ مسطح نبودن زمین ناشی از عدم نصب صحیح و پارگی‌های کفپوش‌ها، ایمن نبودن تاب، سرسره، فلزی بودن وسایل، عدم هماهنگی بین وسایل بازی، مناسب نبودن برای سنین زیر ۵ سال،… دچار آسیب می‌شوند.
از دیگر مواردی که موجب نارضایتی بسیاری از خانواده‌ها هنگام مراجعه به پارک‌ها و بوستان‌ها در سطح شهر‌ها گردیده است؛ آلودگی، نبود بهداشت و سرویس بهداشتی عمومی مناسب جهت استفاده کودکان است. در این راستا توجه به نکات کلی زیر در توسعه زمین‌های بازی ضروری است:

  • مناسب‌سازی سطح کوچه‌ها و پیاده‌راه‌ها که قابلیت بازی برای کودکان را داشته باشد.
  • ایجاد امکانات و جذابیت برای همراهان و والدین کودک در فضای بازی
  • مکان‌یابی صحیح فضای بازی برای کنترل و حضور ماشین‌های عبوری
  • ایجاد زمین‌های بازی خلاق تا کودکان خود را مطابق سلیقه خود بسازند.
  • ایمنی ‌تجهیزات، اتصالات و قطعات و سطح پوشش مناسب برای استفاده
  • توجه به کمبود سرویس بهداشتی و آبخوری مناسب
  • جمع‌آوری زباله و تمییز نگه داشتن محیط
  • تعمیر و بازرسی مرتب وسایل بازی به لحاظ سالم بودن
  • افزایش روشنایی بیشتر در محیط‌های بازی کودکان
  • حضور افراد متخصص جهت کمک‌های اولیه در مواقع ضروری
  • دیده شدن فضاهای بازی جهت کنترل والدین
  • تفکیک سنی در وسایل بازی

نکاتی که باید بدانید !

  • - فایل هایی که برای دانلود قرار داده می شوند با لینک مستقیم از دیتا سنتر ملی می باشند. - شهرسازی آنلاین صحت فایل را تایید می نماید. - اگر پستی دارای پیش نمایش می باشد این به معنی نمایش فایل قبل از دانلود است. - در صورت هر گونه مشکلی با فایل های دانلود حتما از طریق فرم تماس ما را مطلع کنید تا مشکل بر طرف شود. - پست هایی که دارای حجم فایل نیستند یعنی لینک دانلود ندارند.

دیدگاه ها

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد

مطالب زیر رو به شما پیشنهاد می کنم ;)

گفتگو با جهانشاه پاکزاد

گفتگو با جهانشاه پاکزاد

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ بهمن ۲, ۱۳۹۳ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است گفتگو از علی رنجی‌پور علی رنجی‌پور: دکتر جهانشاه پاکزاد، استاد دانشگاه شهید بهشتی، یکی از اساتید خوشنام و پیشرو در حوزه طراحی شهری است. بسیاری ...
Price Discovery between Private and Public Housing Markets

Price Discovery between Private and Public Housing Markets

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ شهریور ۵, ۱۳۹۳ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است Price Discovery between Private and Public Housing Markets Seow-Eng Ong and Tien-Foo Sing [Paper Žrst received, September 2000; in Ž nal form, April 2001] Summary. ...
Bridging Urban Digital Divides? Urban Polarisation and Information and Communications Technologies (ICTs)

Bridging Urban Digital Divides? Urban Polarisation and Information and Communications Technologies (ICTs)

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است Bridging Urban Digital Divides? UrbanPolarisation and Information and Communications Technologies (ICTs) Stephen Graham [Paper Žrst received, November 2000; in Ž nal form, June 2001] Summary. ...
شيز: تحليلي تاريخي و كالبدي؛ و بررسي انطباق مكاني آن با تخت سليمان

شیز: تحلیلی تاریخی و کالبدی؛ و بررسی انطباق مکانی آن با تخت سلیمان

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ شهریور ۲, ۱۳۹۳ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است چکیده:  شیز به عنوان یک شهر مهم مذهبی در دوران قبل از اسلام مطرح است. تخت سلیمان نیز محل آثار باقیمانده ای از همان دوران ...
از محله گرايي تا جهاني شدن

از محله گرایی تا جهانی شدن

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است هویت یک معیار رشد است. به عبارتی دیگر وقتی یک شهر یا جامعه رشد می‌کند، بخشی از صفات هویتش در جریان رشد تغییر می‌کند و ...
شهر، هنر و مجسمه

شهر، هنر و مجسمه

این مطلب را اشکان کامرانی در تاریخ شهریور ۱, ۱۳۹۳ در شهرسازی آنلاین قرار گرفته است نویسنده: کامبیز مشتاق گوهری (معمار)   مقایسه تطبیقی تجربه تاریخی ما و غربی ها این مطلب گزارشی است تحلیلی با محوریت مرور تجربه اروپایی ها ...
  • طراحی منظر بزرگراه‌های شهری با رویکرد اکولوژیک (نمونۀ موردی: بزرگراه شهری چمران)
    طراحی منظر بزرگراه‌های شهری با رویکرد اکولوژیک (نمونۀ موردی: بزرگراه شهری چمران)
    نوشته شده توسط مرجان جعفری | اردیبهشت ۱۶, ۱۳۹۷

    طراحی منظر بزرگراه‌های شهری با رویکرد اکولوژیک (نمونۀ موردی: بزرگراه شهری چمران) افزایش شهرنشینی، توسعۀ بی‌رویه شهرها و ضعف مدیریت در بسیاری از موارد باعث کاهش شدید کیفیت زندگی و به‌خصوص افزایش مسائل زیست‌محیطی و همچنین، تضعیف بنیان‌های اکولوژیکی داخل و پیرامون آن‌ها شده است. استفاده از اتومبیل‌ نیز با توسعۀ شهرها و سبک زندگی نسبت مستقیم دارد که از این حیث مسیرهای ارتباطی اهمیت ویژه‌ای دارند. مسیرهای ارتباطی در داخل بافت‌های شهری برای فراهم‌کردن امکان عبورومرور در شهرها ایجاد شده‌اند. این مسیرها در مجاورت و در ارتباط با بافت‌های شهری شکل‌گرفته‌اند و در این بین بزرگراه‌ها، به‌عنوان گونه‌ای از…

    فایل
    دانلود
  • ارزیابی نوسازی‌های انجام‌شده با تأکید بر شاخص‌های کیفیت زندگی شهری و ارائۀ راهکارهایی برای بهبود آن‌ها
    ارزیابی نوسازی‌های انجام‌شده با تأکید بر شاخص‌های کیفیت زندگی شهری و ارائۀ راهکارهایی برای بهبود آن‌ها
    نوشته شده توسط مرجان جعفری |

    ارزیابی نوسازی‌های انجام‌شده با تأکید بر شاخص‌های کیفیت زندگی شهری و ارائۀ راهکارهایی برای بهبود آن‌ها فرسودگی در پهنۀ وسیعی از تهران یکی از معضلات جدی تلقی می‌شود که تبعات گسترده‌ای در حوزه‌های اجتماعی، فرهنگی و... دارد. بنابراین، برای ارتقای کیفیت زندگی، طرح‌های بهسازی و نوسازی در این بافت‌ها پیشنهاد شده است؛ اما نامشخص‌بودن میزان موفقیت اجتماعی و اقتصادي این طرح‌ها، ضرورت ارزیابی طرح‌هاي نوسازي و بهسازي را اجتناب‌ناپذیر می‌کند. در این راستا این پژوهش، به ارزیابی میزان موفقیت طرح نوسازي و بهسازي محلۀ خوب‌بخت پرداخته است. نتایج حاصل از مطالعات نظری نشان می‌دهد، چهار بعد ارتباطی، اقتصادی و اجتماعی،…

    فایل
    دانلود
  • تبیین فضایی تغییرات محله‌ای در کلان‌شهر تهران
    تبیین فضایی تغییرات محله‌ای در کلان‌شهر تهران
    نوشته شده توسط مرجان جعفری |

    تبیین فضایی تغییرات محله‌ای در کلان‌شهر تهران الگوهای تغییرات محله‌ای، برایند رابطۀ درهم‌تنیدۀ بین دو عرصۀ نسبتاً متفاوت ساختار اجتماعی ـ اقتصادی (نیروها و مکانیسم‌ها) و ساختار فضایی (زمینۀ تجربی، تاریخی ـ جغرافیایی) است. کشف این رابطۀ مشروط، فهم بهتر فرایند و سازوکار شکل‌گیری محله‌ها و پیامدها و تفاوت‌های فضایی ناشی از آن را امکان‌پذیر می‌کند. این رساله از ابتدا مبتنی بر این ایده شکل گرفت که «تغییرات محله‌ای نه در خلأ، بلکه در متن شرایط محیطی رخ می‌دهد و تنها حاصل یک ضرورت ساختاری غیرقابل‌اجتناب و غیرقابل‌تغییر نیست و فرایندهای آن از یک الگوی خطی تبعیت نمی‌کند». با عنایت…

    فایل
    دانلود
  • نقشه جی ای اس استان زنجان
    نقشه جی ای اس استان زنجان
    نوشته شده توسط مرجان جعفری | فروردین ۱۷, ۱۳۹۷

    دانلود نقشه جی ای اس استان زنجان- دانلود مستقیم

    فایل
    دانلود
  • نقشه جی ای اس استان یزد
    نقشه جی ای اس استان یزد
    نوشته شده توسط مرجان جعفری |

    دانلود نقشه جی ای اس استان یزد- دانلود مستقیم

    فایل
    دانلود
  • نقشه جی ای اس استان تهران
    نقشه جی ای اس استان تهران
    نوشته شده توسط مرجان جعفری |

    دانلود نقشه جی ای اس استان تهران- دانلود مستقیم

    فایل
    دانلود
  • نقشه جی ای اس استان قم
    نقشه جی ای اس استان قم
    نوشته شده توسط مرجان جعفری |

    دانلود نقشه جی ای اس استان قم- دانلود مستقیم

    فایل
    دانلود